.np डोमेन दर्ताबारे जान्नुपर्ने सबै कुरा
.np नेपालको कन्ट्री कोड टप-लेभल डोमेन (ccTLD) हो। नेपालमा रहेका वा नेपालसँग सम्बन्धित व्यक्ति, व्यवसाय र संस्थाहरूले यसलाई प्रयोग गर्छन्।
सिधै .np मा वा दोस्रो तहका जोनमा दर्ता गर्न सकिन्छ: .com.np (व्यावसायिक), .net.np (नेटवर्क), .org.np (संस्था), .edu.np (शैक्षिक संस्था), .gov.np (सरकारी), .mil.np (सैनिक), .ac.np (प्राज्ञिक) र .ind.np (व्यक्तिगत)।
दर्ता र नवीकरण शुल्क वार्षिक रूपमा नेपाली रुपैयाँ (NPR) मा लाग्छ। प्रत्येक जोनको मूल्य रजिस्ट्रीले तोक्छ — हालको मूल्य डोमेन खोज मा हेर्नुहोस्। eSewa, Khalti वा कार्ड (Stripe मार्फत) बाट भुक्तानी गर्न सकिन्छ; रजिस्ट्रारहरूले आफ्नो प्रिपेड रजिस्ट्री क्रेडिटबाट भुक्तानी गर्छन्।
दर्ता नीतिअनुसार, पहिले आउनेलाई पहिले दिइन्छ। नाम तपाईंको संस्था, उत्पादन, सेवा, ब्रान्ड वा व्यक्तिगत नामसँग सम्बन्धित हुनुपर्छ।
नेपाली नागरिक, नेपालमा दर्ता भएका कम्पनी, नेपालमा स्थानीय कारोबार भएका विदेशी कम्पनी (शाखा वा सम्पर्क कार्यालय, संयुक्त लगानी वा साझेदारी) र नेपालमा कानुनी रूपमा सञ्चालित बहुराष्ट्रिय कम्पनीहरू।
कम्पनी, फर्म वा साझेदारी दर्ता प्रमाणपत्र; स्थायी लेखा नम्बर (PAN) दर्ता प्रमाणपत्र (कम्पनीको रूपमा दर्ता नभएका निकायका लागि); र छाप तथा अधिकृत दस्तखतसहित आधिकारिक लेटरहेडमा अनुरोध पत्र। विदेशी निकायले शाखा वा सम्पर्क कार्यालय दर्ता प्रमाणपत्र वा समाज कल्याण परिषद्को आबद्धता प्रमाणपत्र पनि बुझाउनुपर्छ।
मान्य परिचयपत्रमध्ये कुनै एक: नेपाली नागरिकता प्रमाणपत्र, राहदानी, सवारी चालक अनुमतिपत्र, मतदाता परिचयपत्र, गैरआवासीय नेपाली (NRN) परिचयपत्र, वा विदेशी नागरिकका लागि नेपालको आवासीय भिसा।
.edu.np विद्यालय, कलेज र विश्वविद्यालयजस्ता शैक्षिक संस्थाका लागि मात्र हो। शैक्षिक संस्था भएको प्रमाण बुझाउनुपर्छ।
.gov.np नेपाल सरकारका निकाय र संस्थाहरूका लागि मात्र हो। यसको दर्ता राष्ट्रिय सूचना प्रविधि केन्द्र (NITC) मार्फत हुन्छ।
.mil.np नेपाली सेनाका लागि मात्र हो।
सक्छ, यदि नेपालमा प्रमाणित गर्न सकिने स्थानीय कारोबार छ भने — जस्तै संयुक्त लगानी, साझेदारी, एजेन्सी वा इजाजत सम्झौता — र त्यसको आधिकारिक कागजात बुझाइन्छ भने।
१) चाहेको नाम खोज्नुहोस्, २) खाता बनाउनुहोस्, ३) इमेल प्रमाणित गर्नुहोस्, ४) आवश्यक कागजातसहित आवेदन पेश गर्नुहोस्, ५) स्वीकृतिको प्रतीक्षा गर्नुहोस्। कागजात JPG, JPEG, PNG, GIF वा SVG ढाँचामा, प्रत्येक ८०० KB सम्मको हुनुपर्छ।
सामान्यतया ३–४ कार्यदिन, आवेदनको लाइन र कागजात प्रमाणीकरणअनुसार कहिलेकाहीँ बढी पनि लाग्न सक्छ।
नाम कम्तीमा ३ अक्षरको हुनुपर्छ, अक्षर, अंक र हाइफन मात्र प्रयोग गर्नुपर्छ, र हाइफनबाट सुरु वा अन्त्य हुनु हुँदैन। नाम तपाईंको कम्पनी, ब्रान्ड, उत्पादन वा व्यक्तिगत नामसँग मिल्नुपर्छ।
हुन सक्छ। सामान्य कारणहरू: कागजात नपुगेको वा नपढिने, आवेदकसँग नाम नमिलेको, संस्थाको प्रकारअनुसार गलत जोन छानेको, DNS सेटिङ अमान्य भएको, वा दर्ता नीति पालना नगरेको।
नेमसर्भरले डोमेनका DNS प्रश्नहरूको जवाफ दिन्छ। यसले example.com.np जस्ता नामलाई कम्प्युटरले जडान गर्न प्रयोग गर्ने IP ठेगानामा बदल्छ।
नेमसर्भर IP ठेगाना होइन, पूर्ण डोमेन नाम (FQDN) का रूपमा दिनुपर्छ। निरन्तरताका लागि कम्तीमा दुईवटा नेमसर्भर चाहिन्छ।
DNSSEC (DNS Security Extensions) ले DNS रेकर्डमा क्रिप्टोग्राफिक हस्ताक्षर थपेर स्पुफिङ र क्यास पोइजनिङबाट जोगाउँछ। NPDNS का नेमसर्भरमा होस्ट गरिएका जोनलाई ECDSA P-256 (algorithm 13) ले स्वतः हस्ताक्षर गरिन्छ।
डोमेन नेम सिस्टम (DNS) इन्टरनेटको तहगत र वितरित नामकरण प्रणाली हो। यसले डोमेन नामलाई IP ठेगानामा र IP ठेगानालाई नाममा बदल्छ।
Extensible Provisioning Protocol (EPP) रजिस्ट्रारहरूले डोमेन रजिस्ट्रीसँग सञ्चार गर्न प्रयोग गर्ने मानक प्रोटोकल हो। NPDNS ले डोमेन, सम्पर्क र होस्टका लागि RFC 5730–5734 अनुसार EPP लागू गरेको छ।
साइन इन गरी डोमेन खोल्नुहोस् र नेमसर्भर, DNS रेकर्ड, सम्पर्क वा अन्य सेटिङ अद्यावधिक गर्नुहोस्। परिवर्तन तुरुन्तै प्रकाशित हुन्छ; तर रिजल्भरहरूले TTL नसकिँदासम्म पुरानो जवाफ क्यासमा राख्न सक्छन्।
सकिन्छ। रजिस्ट्रार बदल्न डोमेनको auth code लिएर नयाँ रजिस्ट्रारलाई दिनुहोस्; हालको रजिस्ट्रारले अस्वीकार नगरे ५ दिनभित्र स्थानान्तरण पूरा हुन्छ। दर्ताकर्ता (धनी) बदल्न हालको र नयाँ दुवै दर्ताकर्ताको कागजात चाहिन्छ।
पहिले ४५ दिनको स्वतः नवीकरण सहुलियत अवधि सुरु हुन्छ, जसमा सामान्य मूल्यमै नवीकरण गर्न सकिन्छ। त्यसपछि ३० दिनको पुनःप्राप्ति अवधिमा पुनर्स्थापना शुल्क तिरेर मात्र फिर्ता ल्याउन सकिन्छ। अनि ५ दिन मेटाउन बाँकी अवस्थामा रहेपछि नाम फेरि सबैका लागि उपलब्ध हुन्छ।
गैरकानुनी गतिविधिबारे औपचारिक उजुरी परेमा, वा दर्ताकर्ताले मान्य कागजात कायम नराखेमा वा दर्ता नीति पालना नगरेमा डोमेन निलम्बन हुन सक्छ।